Zawartość

Holubice

GPS: 49°49'55.200"N 17°43'5.459"E - mapa

 

BÍLÁ HOLUBICE

Główny budynek stanowi dawny zajazd, Morahäusel – Schenkhäusel, który stał tu już w ok. 1750 r. Został zbudowany niedaleko miejsca, gdzie stara droga prowadząca z Opavy przez Melč i Budišov n. Bud. do Ołomuńca, przekraczała w bród rzekę Moravicę. Furmani bardzo chętnie zatrzymywali się tutaj przed czekającą ich stromą wspinaczką do Starých Těchanovic. Było to dobre miejsce, gdzie mogli się posilić sami i swoje konie. Podawano piwo z beczki z pańskiego browaru z Melč, a tamtejsza kuchnia była znana szeroko daleko. Po 1811 r., niedaleko od tego miejsca powstało uzdrowisko Janské Koupele, które spowodowało, że liczba odwiedzających karczmę powiększyła się o gości z uzdrowiska. Wraz z otwarciem tutejszych kopalni łupków w pierwszej połowie XIX w., zaczęła się rozwijać w pobliżu gospody Morahäusel osada domków górniczych. Domki górnicze, z niemieckiego zwane Berghausy (dalej berghausy) stały się fundamentem osady Sümpfenwald – Mokřinky.

 

OSADA MOKŘINKY

Na miejscu dzisiejszych Mokřinek od niepamiętnych czasów stał przy brodzie przez rzekę Moravice Młyn Melecki. Po raz pierwszy wzmianka o młynie pojawia się w 1608 r., kiedy na "musztrę"                kompanii zgłosił się z mieczem i oszczepem miejscowy młynarz Gregor Schmied. Niedaleko młyna przy starej drodze stała karczma Morahäusel. W rejestrze ziemi i własności młyn pojawił się po raz pierwszy w 1765 r. Właścicielem wówczas był Franz Richter, który sprzedał go później młynarskiej rodzinie Satków. Młyn stał się ich majątkiem "z dwoma spichlerzami, piłą olejową i żarnami" do końca XIX w. W tym czasie kupił go hrabia Camillo Razumovsky, który wykorzystał koło młyńskie w młynie  do wytwarzania energii elektrycznej do jego niedalekiego uzdrowiska Janské Koupele oraz miejscowości Mokřinky i Zálužné. Dzisiaj budynek starego młyna wykorzystywany jest jako prywatny obiekt rekreacyjny. Obok domków górniczych rozsianych wokół kopalń łupków, w pierwszej połowie XX w. zaczęły również powstawać obiekty rekreacyjne, ponieważ bliskość uzdrowiska Janské Koupele uczyniła tamtejszą okolicę bardzo atrakcyjną, a dla letnich gości stała się ulubionym miejscem do spędzania wolnego czasu.


NIEISTNIEJĄCE JUŻ UZDROWISKO JANSKÉ KOUPELE

Janské Koupele – z niemieckiego „Bad Johannisbrunn“, zyskały swoją sławę dzięki bardzo dobrej jakości wody mineralnej z zawartością żelaza i pięknemu położeniu w głębokiej zalesionej dolinie rzeki Moravice. Pierwsza informacja o miejscowych "wspaniałych wodach mineralnych" została zanotowana w 1640 r. Kurort został założony w 1811 r. przez Jana hrabiego z Tenczina, właściciela majątków Melč. Nazwa uzdrowiska została utworzona właśnie od imienia swojego właściciela. Przez cały okres XIX i w pierwszej połowie XX w. stanowił jeden z najbardziej znaczących uzdrowisk na Śląsku. Leczono tutaj przede wszystkim choroby sercowe i związane z krążeniem krwi. Największy rozkwit na początku XX w. przyniósł uzdrowisku Camill hrabia Razumovsky. W 1938 r., w czasach okupacji uzdrowisko zostało odebrane jego potomkom przez władze niemieckie. W latach 1940–1942 powstał tutaj „Oflag VIII E Johannisbrunn“ – obóz jeniecki, przeznaczony specjalnie do internowania około 70 pojmanych generałów alianckich. Po wojnie na krótko zostało utworzone sanatorium dla dzieci, a pod koniec lat 40 do początku lat 90 teren służył jako największy związkowy ośrodek rekreacyjny w Czechach. Z powodu wody mineralnej przyjeżdżało tutaj tysiące ludzi. Od 1993 r. obszar jest opuszczony.

 

WITAMY W KRAINIE ŁUPKÓW!

WITAMY W KRAINIE ŁUPKÓW!

PROJEKT W REALIZACJI! JUŻ TERAZ MOŻNA ZWIEDZIĆ WSZYSTKIE MIEJSCA. ORIENTACJA ZA POMOCĄ MAP

Projekt Kraina łupków stanowi sieć ciekawych miejsc i atrakcji w okolicy Vítkova i Budišova. Sieć jest stopniowo tworzona przez działania partnerskie miast, gmin i stowarzyszeń obywatelskich. W Krainie łupków można w ten sposób wytworzyć ciekawy kilkudniowy program wycieczek i aktywnie wypełnić swój wolny czas przez badanie, poznawanie, sport i odpoczynek. Do projektu należy również ścieżka edukacyjna, na której się teraz znajdujemy.

Wydobycie łupków stanowiło na terenie między Vítkovem a Budišovem i nad okolicami Budišova w ubiegłym wieku bardzo rozszerzoną gałąź przemysłu. Ze względu na wysoką jakość tutejszych łupków  używało się ich nie tylko do pokrywania miejscowych dachów lub jako surowiec do dalszego przetwórstwa przemysłowego, ale wykorzystywano je również do pokryć ważnych zabytków historycznych w kraju i zagranicy. Przejawy czynności człowieka wpisały się w krainę w postaci hałd łupków, starych sztolni, kamieniołomów i budynków wykorzystywanych podczas działalności górniczej. Natura jednak stopniowo wszystko zabiera z powrotem, stwarzając wyjątkową i niepowtarzalną scenerię powstałą w wyniku działań człowieka i przyrody. Ścieżka edukacyjna Dziedzictwo łupków poprowadzi swoich zwiedzających przez historię wydobycia łupków, pokaże stosunki przyrodnicze na hałdach i w opuszczonych sztolniach oraz zapozna ze surową, ale przepiękną krainą w okolicy Zálužnégo.

 

WAŻNE MIEJSCA

VÍTKOV – KOŚCIÓŁ WNIEBOWZIĘCIA MARII PANNY. Kościół pochodzi z XVI w. Oprócz znaczącej drogi krzyżowej, w kościele można podziwiać piękną posadzkę wykonaną z wielkich płyt łupkowych. Przylegający cmentarz, ogrodzony starym murem pokrytym łupkami, skrywa grób znanego czeskiego rodaka Jana Zajíce. Nad cmentarzem znajduje się wspaniały zabytek architektoniczny w postaci kościoła parafialnego pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny.

BUDIŠOV NAD BUDIŠOVKĄ – MUZEUM ŁUPKÓW. Muzeum łupków od 1996 r. posiada niepowtarzalny zbiór fotografii, dokumentów i odkryć z czasów działalności górniczej w Niskim Jesioniku. Sam budynek muzeum byłego młyna stanowi ważny zabytek architektoniczny. W mieście do dzisiejszego dnia zachował się kościół barokowy, ratusz barokowy oraz plebania, wszystko pokryte łupkami.

NOVÉ TĚCHANOVICE – OSADA GÓRNICZA. Pośrodku osady stoi kapliczka Vlčkova pokryta ostatnimi łupkami wydobytymi z Kopalni Lhotka. Naprzeciwko niej stoi była karczma Pollaka również z kapliczką. W osadzie znajduje się kilka ciekawych budynków wiejskich i berghausów.

KRUŽBERK – KOŚCIÓŁ ŚW. PIOTRA I PAWŁA.  Kościół z XIV w. stanowi prawdziwy klejnot wśród zabytków pokrytych łupkami. Przy wzmocnieniach murów nadal można zobaczyć łupki wielkoformatowe. 2 km od kościoła, pod prąd rzeki Moravice, znajduje się popularna ŚCIANA                  WSPINACZKOWA z widokiem, a po 4 km tama PRZEGRODY KRUŽBERK. 

STARÉ TĚCHANOVICE. Młyn Davida z kołem młyńskim, ośrodkiem linowym i fitness stanowi równocześnie kompleks hotelowy. To dobre miejsce do odpoczynku i relaksu.

KLOKOČOV – FRANTIŠKŮV DVŮR. Hodowla koni w klokočovskiej stadninie datuje się od 1953 r. O dziesięć lat później rozpoczęto tutaj hodowlę zimnokrewnego plemienia - śląski norik. Możliwa jest przejażdża bryczkami. Historię górnictwa miejscowości przypominają hałdy sięgające aż do wsi.              

ČERMNÁ NA ŚLĄSKU – MŁYN ČERMENSKÝ.  Stanowi romantyczny zakątek na ścieżce łupków. W okolicy znajduje się pięć dawnych miejsc wydobycia tego surowca.

STARÉ OLDŘŮVKY. Osada górnicza z hałdami i potężnym murem z łupków. W okolicy znajdują się pozostałości z wydobywania rud ołowiu.

LHOTKA – KOPALNIA ŁUPKOWA. System kopalni Nové Těchanovice-Lhotka powstał pod koniec XIX w. i jako jedyny przetrwał w swojej działalności do 2010 r.

PODHRADÍ. Wycieczkę przez dolinę Moravicy możliwe jest zakończyć wspięciem się na ruiny zamku Vikštejn. Historia zamku była wąsko związana z historią miasta Vítkov (11 km z prądem Moravicy).                    

SVATOŇOVICE. Osada górnicza z rozległymi terenami okolicznego wydobycia łupków.

ZAMEK HRADEC NAD MORAVICĄ. Zamek z bogactwem eksponatów oraz parkami stanowi na swój sposób skansen dachów łupkowych. Do dzisiaj jest pokryty łupkami pochodzącymi z Niskiego Jesioniku. (28 km z prądem Moravicy). 

 

Wybierz język